เทศกาลทางวัฒนธรรมและศาสนาในประเทศไทย

คู่มือนี้อธิบายเทศกาลสำคัญทางวัฒนธรรมและศาสนาของไทย วันจัดงาน และวิธีร่วมงานอย่างให้เกียรติ

วันที่ในบทความนี้ตรวจสอบเมื่อเดือนกันยายน 2026 ผู้จัดงานในภูมิภาคส่วนใหญ่ประกาศวันจัดงานก่อนถึงงานเพียงหนึ่งถึงสองเดือน จึงควรยืนยันกับผู้จัดงานอีกครั้งก่อนจองการเดินทาง

รู้จักเทศกาลไทย

เทศกาลไทยอิงปฏิทินสามแบบ ได้แก่ ปฏิทินจันทรคติไทยสำหรับวันสำคัญทางพุทธศาสนาและวันลอยกระทง ปฏิทินจันทรคติจีนสำหรับตรุษจีนและเทศกาลกินเจ และปฏิทินสุริยคติสำหรับสงกรานต์ เทศกาลจำนวนมากจัดขึ้นที่วัดหรือศาลเจ้า ผู้มาเยือนร่วมงานได้หากแต่งกายสุภาพและเคารพพิธี เนื่องจากปฏิทินจันทรคติเลื่อนไปทุกปี เทศกาลเดียวกันจึงอาจย้ายเดือนได้ในแต่ละปี เช่น ปี 2026 วันมาฆบูชาตรงกับเดือนมีนาคม ไม่ใช่กุมภาพันธ์

ปฏิทินเทศกาลปี 2026 และ 2027

เทศกาลสำคัญทางศาสนา

สงกรานต์ (ปีใหม่ไทย)

ช่วงเวลา: 13–15 เมษายน (วันหยุดราชการปี 2026)

สงกรานต์คือวันขึ้นปีใหม่ตามประเพณีไทย ครอบครัวจะไปทำบุญที่วัด สรงน้ำพระพุทธรูป และรดน้ำดำหัวผู้ใหญ่ในครอบครัวเพื่อขอพร ส่วนในเมืองใหญ่ สงกรานต์ยังกลายเป็นเทศกาลเล่นน้ำขนาดใหญ่ด้วย ยูเนสโก (UNESCO) ขึ้นทะเบียนสงกรานต์เป็นรายการตัวแทนมรดกวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ของมนุษยชาติเมื่อวันที่ 6 ธันวาคม 2023

ปี 2026 พื้นที่จัดงานสงกรานต์หลักของกรุงเทพฯ ได้แก่ ถนนสีลม สยามสแควร์ ไอคอนสยาม สนามหลวง และถนนข้าวสาร ในพื้นที่เหล่านี้เล่นน้ำได้เฉพาะในจุดที่กำหนด ห้ามดื่มแอลกอฮอล์ และห้ามใช้แป้ง สเปรย์สี และปืนฉีดน้ำแรงดันสูง บทลงโทษในปี 2026 มีดังนี้

• ปืนฉีดน้ำแรงดันสูงหรือปืนที่ดัดแปลง: จำคุกไม่เกิน 2 ปี หรือปรับไม่เกิน 4,000 บาท
• แต่งกายล่อแหลมหรือมีพฤติกรรมอนาจาร: ปรับไม่เกิน 5,000 บาท
• เมาแล้วขับ (เกณฑ์ 50 mg% หรือ 20 mg% สำหรับผู้ขับขี่อายุต่ำกว่า 20 ปี): จำคุกไม่เกิน 1 ปี และปรับ 5,000–20,000 บาท
• นั่งบนขอบกระบะท้ายรถหรือยืนบนหลังคารถขณะรถวิ่ง: ห้าม

ใส่โทรศัพท์ไว้ในซองกันน้ำ แต่งกายสุภาพ และอย่าสาดน้ำใส่พระสงฆ์หรือผู้สูงอายุ กฎเหล่านี้ประกาศใหม่ทุกปี จึงควรตรวจสอบอีกครั้งก่อนสงกรานต์ปี 2027

วันมาฆบูชา

ช่วงเวลา: วันเพ็ญในเดือนกุมภาพันธ์หรือมีนาคม ปี 2026 ตรงกับวันที่ 3 มีนาคม ส่วนปี 2027 คาดว่าจะตรงกับวันที่ 21 กุมภาพันธ์

วันมาฆบูชาเป็นวันระลึกถึงการประชุมของเหล่าพระสาวกของพระพุทธเจ้า ช่วงค่ำผู้คนจะถือเทียน ธูป และดอกไม้ เวียนเทียนรอบพระอุโบสถของวัดสามรอบ ผู้มาเยือนร่วมเวียนเทียนได้อย่างสงบ

วันวิสาขบูชา

ช่วงเวลา: วันเพ็ญ ส่วนใหญ่อยู่ในเดือนพฤษภาคม ปี 2026 ตรงกับวันอาทิตย์ที่ 31 พฤษภาคม และมีวันหยุดชดเชยในวันจันทร์ที่ 1 มิถุนายน ส่วนปี 2027 คาดว่าจะตรงกับวันที่ 20 พฤษภาคม

วันวิสาขบูชาเป็นวันระลึกถึงการประสูติ ตรัสรู้ และปรินิพพานของพระพุทธเจ้า ในวันนี้จะมีการตักบาตรพระสงฆ์ในตอนเช้า การฟังเทศน์ และการเวียนเทียนรอบพระอุโบสถในตอนค่ำ

วันอาสาฬหบูชา วันเข้าพรรษา และวันออกพรรษา

วันอาสาฬหบูชาเป็นวันระลึกถึงการแสดงปฐมเทศนาของพระพุทธเจ้า วันถัดมาคือวันเข้าพรรษา ซึ่งเป็นวันเริ่มต้นช่วงจำพรรษาในฤดูฝนที่พระสงฆ์ต้องพำนักอยู่ประจำวัด ปี 2026 วันอาสาฬหบูชาตรงกับวันที่ 29 กรกฎาคม และวันเข้าพรรษาตรงกับวันที่ 30 กรกฎาคม ส่วนวันออกพรรษาซึ่งเป็นวันสิ้นสุดการจำพรรษาตรงกับวันที่ 26 ตุลาคม 2026 สำหรับปี 2027 คาดว่าวันอาสาฬหบูชาจะตรงกับวันที่ 18 กรกฎาคม และวันออกพรรษาตรงกับวันที่ 15 ตุลาคม

ลอยกระทงและยี่เป็ง

ช่วงเวลา: วันเพ็ญเดือน 12 ตามจันทรคติไทย ปี 2026 วันลอยกระทงตรงกับวันอังคารที่ 24 พฤศจิกายน ส่วนปี 2027 คาดว่าจะตรงกับวันที่ 13 พฤศจิกายน

ผู้คนจะนำกระทง ซึ่งเป็นแพเล็ก ๆ ประดับดอกไม้ เทียน และธูป ไปลอยในแม่น้ำ คลอง หรือสระน้ำ ควรเลือกกระทงที่ทำจากวัสดุธรรมชาติ เช่น หยวกกล้วยและใบตอง แทนกระทงโฟม

ที่เชียงใหม่เรียกเทศกาลนี้ว่ายี่เป็ง คืนหลักคาดว่าจะเป็นวันที่ 24 และ 25 พฤศจิกายน 2026 แต่เชียงใหม่ยังไม่ประกาศกำหนดการอย่างเป็นทางการ จุดชมฟรี ได้แก่ ริมแม่น้ำปิงช่วงระหว่างขัวเหล็กกับสะพานนครพิงค์ สะพานนวรัฐ ประตูท่าแพ (มีขบวนแห่และการแสดงบนเวทีช่วงหัวค่ำ) คูเมืองรอบเมืองเก่า และวัดต่าง ๆ เช่น วัดพันเตา

งานปล่อยโคมลอยพร้อมกันจำนวนมากแบบซื้อบัตรจะจัดนอกตัวเมือง เช่น ที่อำเภอแม่ออน และบริเวณใกล้มหาวิทยาลัยแม่โจ้ บัตรราคาประมาณ 4,800–15,900 บาท (งานขนาดเล็กประมาณ 2,500–4,900 บาท)

ห้ามปล่อยโคมลอยในเขตตัวเมืองเชียงใหม่และใกล้เส้นทางการบินของสนามบิน ผู้ฝ่าฝืนอาจถูกปรับและอาจถึงขั้นจำคุก ปล่อยโคมเฉพาะในเวลาและสถานที่ที่ประกาศเท่านั้น ปี 2025 ที่เชียงใหม่และลำพูนอนุญาตให้ปล่อยโคมได้เฉพาะเวลา 19:00 ถึง 01:00 น. ในคืนเทศกาล และสนามบินเชียงใหม่งดทำการบินทั้งหมดตั้งแต่เวลา 19:00 น. ในคืนเหล่านั้น ทำให้มีเที่ยวบินถูกยกเลิกหรือเปลี่ยนเวลา 161 เที่ยว หากต้องบินเข้าหรือออกจากเชียงใหม่ช่วงยี่เป็ง ควรเลือกเที่ยวบินที่ลงจอดหรือออกเดินทางก่อน 19:00 น. และสอบถามสายการบินอีกครั้ง

เทศกาลของชาวไทยเชื้อสายจีน

เทศกาลกินเจภูเก็ต (เก้าอ๋องฮ่องเต้)

ช่วงเวลา: 10–18 ตุลาคม 2026 วันจัดงานเป็นไปตามปฏิทินจันทรคติจีน ปี 2025 เทศกาลจัดระหว่างวันที่ 20 ถึง 29 ตุลาคม

พิธียกเสาโกเต้งจัดในค่ำวันที่ 9 ตุลาคม และลงเสาในช่วงบ่ายวันที่ 19 ตุลาคม ศาลเจ้าหลัก ได้แก่ ศาลเจ้าจุ้ยตุ่ย ศาลเจ้าบางเหนียว ศาลเจ้ากะทู้ ศาลเจ้าสามกอง ศาลเจ้าสะปำ และศาลเจ้าท่าเรือ ทุกเช้าตั้งแต่วันที่ 11 ถึง 18 ตุลาคม จะมีขบวนแห่ออกจากศาลเจ้าที่หมุนเวียนกันไป ดังนี้

ขบวนแห่เริ่มระหว่างเวลา 06:00 ถึง 08:00 น. แล้วแต่ศาลเจ้า (เช่น ศาลเจ้าจุ้ยตุ่ยเริ่ม 08:00 น.) จึงควรไปถึงก่อนเวลาเริ่ม พิธีลุยไฟและพิธีปีนบันไดมีดเริ่มราว 20:00 น. ส่วนใหญ่จัดระหว่างวันที่ 14 ถึง 17 ตุลาคมที่ศาลเจ้าใหญ่

ธงสีเหลืองที่มีอักษรจีนสีแดงเป็นสัญลักษณ์ของร้านที่ขายอาหารเจ อาหารเจไม่มีเนื้อสัตว์ ผลิตภัณฑ์จากนม ไข่ หรือแอลกอฮอล์ และไม่มีผักฉุนห้าชนิด ได้แก่ กระเทียม หัวหอม หอมแดง กุยช่าย และต้นกระเทียม

ควรแต่งชุดขาว เสื้อแขนยาว กางเกงขายาว และรองเท้าหุ้มส้น (ไม่ใช่รองเท้าแตะ) เพราะมีการจุดประทัดตลอดเส้นทางขบวนแห่ ควรป้องกันหูด้วย ขออนุญาตก่อนถ่ายภาพระยะใกล้ของผู้ที่กำลังเข้าทรง และอย่าแตะตัวม้าทรง

ตรุษจีน

ช่วงเวลา: 17 กุมภาพันธ์ในปี 2026 และ 6 กุมภาพันธ์ในปี 2027

ที่กรุงเทพฯ งานฉลองหลักจัดที่เยาวราช ย่านไชน่าทาวน์ของเมือง ควรตรวจสอบกำหนดการงานอีกครั้งเมื่อใกล้วันงาน

เทศกาลทางศาสนาในภูมิภาค

ผีตาโขน (งานบุญหลวง)

ช่วงเวลา: 20–22 มิถุนายนในปี 2026 วันจัดงานเปลี่ยนทุกปี สถานที่: ที่ว่าการอำเภอด่านซ้าย และวัดโพนชัย อำเภอด่านซ้าย จังหวัดเลย

ผีตาโขนเป็นงานบุญที่ชาวบ้านสวมหน้ากากผีและเครื่องแต่งกายสีสันสดใสออกแห่ไปตามถนน งานนี้ผสมผสานพิธีทางพุทธศาสนาเข้ากับความเชื่อท้องถิ่นดั้งเดิม

งานแห่เทียนพรรษา อุบลราชธานี

ช่วงเวลา: เดือนกรกฎาคม ช่วงวันอาสาฬหบูชาและวันเข้าพรรษา ปี 2025 งานจัดระหว่างวันที่ 9 ถึง 13 กรกฎาคมที่ทุ่งศรีเมือง โดยมีขบวนแห่เทียนช่วงค่ำในวันที่ 10 และ 11 กรกฎาคม ส่วนวันจัดงานปี 2026 และ 2027 ยังไม่ได้รับการยืนยัน

ต้นเทียนพรรษาแกะสลักขนาดใหญ่จะถูกแห่ไปทั่วเมือง แล้วนำไปถวายวัดเพื่อเริ่มต้นช่วงเข้าพรรษา

กฎการขายแอลกอฮอล์ในวันสำคัญทางพุทธศาสนา

ห้ามขายแอลกอฮอล์ทั่วประเทศในวันสำคัญทางพุทธศาสนาห้าวัน ได้แก่ วันมาฆบูชา วันวิสาขบูชา วันอาสาฬหบูชา วันเข้าพรรษา และวันออกพรรษา วันที่ใกล้จะถึงคือวันออกพรรษา 26 ตุลาคม 2026 ร้านค้า ร้านสะดวกซื้อ และร้านอาหารทั่วไปต้องงดขาย ข้อยกเว้นรวมถึงโรงแรมที่ได้รับใบอนุญาตตามกฎหมายว่าด้วยโรงแรม อาคารผู้โดยสารของสนามบินนานาชาติ และสถานบริการที่ได้รับใบอนุญาต หากอยากดื่มในวันดังกล่าวจึงควรวางแผนไปที่โรงแรมที่มีใบอนุญาต

มารยาทในวัด

• แต่งกายปิดไหล่และเข่าเมื่อร่วมพิธีในวัด
• ถอดรองเท้าก่อนเข้าอุโบสถหรือวิหาร และอย่าชี้เท้าไปทางพระพุทธรูปหรือพระสงฆ์
• ผู้หญิงไม่ควรแตะตัวพระสงฆ์หรือยื่นของให้ท่านโดยตรง
• ขออนุญาตก่อนถ่ายภาพผู้คน โดยเฉพาะระหว่างประกอบพิธีทางศาสนา
• พกธนบัตรใบย่อยไว้สำหรับทำบุญ บริจาคให้วัด และซื้ออาหารตามร้านในงานเทศกาล

การเดินทางไปงานเทศกาล

ถนนจะถูกปิดระหว่างขบวนแห่ จึงควรเผื่อเวลาเดินทางและนัดจุดรับที่อยู่ห่างจากเส้นทางขบวน ระบบขนส่งสาธารณะมีราคาถูกกว่า ส่วนรถส่วนตัวเหมาะกับครอบครัวและกลุ่มที่มีสัมภาระ ราคาของ Smile Taxi Service เป็นราคาเหมาต่อคัน (ไม่ใช่ต่อคน) เที่ยวเดียว รวมค่าทางด่วนแล้ว

• กรุงเทพฯ: จากสนามบินสุวรรณภูมิเข้ากรุงเทพฯ ราคา 600 บาทสำหรับรถเก๋ง 800 บาทสำหรับ SUV หรือ 1,100 บาทสำหรับรถตู้ จองรถเก๋งจากสุวรรณภูมิเข้ากรุงเทพฯ
• ภูเก็ต: จากสนามบินภูเก็ตไปหาดป่าตอง ราคา 1,000 บาทสำหรับรถเก๋ง 1,100 บาทสำหรับ SUV หรือ 1,400 บาทสำหรับรถตู้ จองรถเก๋งจากสนามบินภูเก็ตไปหาดป่าตอง หรืออ่านวิธีการเดินทางจากกรุงเทพฯ ไป ภูเก็ต
• เชียงใหม่: จากสนามบินสุวรรณภูมิไปเชียงใหม่ ราคา 7,500 บาทสำหรับรถเก๋ง 8,500 บาทสำหรับ SUV หรือ 10,000 บาทสำหรับรถตู้ จองรถเก๋งจากสุวรรณภูมิไปเชียงใหม่ หรืออ่านวิธีการเดินทางจากกรุงเทพฯ ไป เชียงใหม่
• สุโขทัย ด่านซ้าย และอุบลราชธานี: ไม่มีราคาเหมาตายตัว สอบถามราคาได้ทาง WhatsApp หรือ LINE

การรับที่สนามบินมีบริการรอฟรี 60 นาที นับจากเวลาที่เครื่องลงจริง จ่ายเงินสดเป็นเงินบาทกับคนขับเมื่อถึงปลายทาง หากชำระได้เฉพาะบัตร ให้ส่งข้อความขอลิงก์ชำระเงิน PayPal จากทีมงาน (มีค่าธรรมเนียมเพิ่ม 5%) ยกเลิกฟรีก่อนเวลารับอย่างน้อย 24 ชั่วโมง หลังจากนั้น การยกเลิกหรือเปลี่ยนแปลงมีค่าธรรมเนียม 25% (น้อยกว่า 24 ชม.) 35% (น้อยกว่า 12 ชม.) หรือ 50% (น้อยกว่า 2 ชม.) ของราคา และ 100% หากไม่มาตามนัด ทั้งนี้ใช้กับการจองที่ชำระเงินสดให้คนขับด้วย (รายละเอียด) ดูราคาทั้งหมดได้ที่หน้าราคา

เบอร์ติดต่อฉุกเฉิน

บันทึกเบอร์เหล่านี้ไว้ในโทรศัพท์ก่อนไปงานเทศกาลใหญ่

• ตำรวจท่องเที่ยว: 1155 (ตลอด 24 ชั่วโมง รองรับหลายภาษา)
• รถพยาบาล: 1669
• ตำรวจ: 191
• ศูนย์บริการข้อมูลท่องเที่ยว ททท. (TAT Call Centre): 1672

คำถามที่พบบ่อย

เทศกาลกินเจภูเก็ตปี 2026 จัดเมื่อไร ระหว่างวันที่ 10 ถึง 18 ตุลาคม 2026 โดยมีพิธียกเสาในค่ำวันที่ 9 ตุลาคม

วันลอยกระทงปี 2026 ตรงกับวันไหน วันอังคารที่ 24 พฤศจิกายน 2026 เชียงใหม่จัดงานยี่เป็งในคืนเดียวกัน โดยคืนหลักคือวันที่ 24 และ 25 พฤศจิกายน

ควรแต่งกายอย่างไรไปเทศกาลกินเจ ชุดสีขาว เสื้อแขนยาว กางเกงขายาว และรองเท้าหุ้มส้น เพราะมีการจุดประทัด

ผีตาโขนจัดเมื่อไร ปี 2026 จัดระหว่างวันที่ 20 ถึง 22 มิถุนายน ที่อำเภอด่านซ้าย จังหวัดเลย วันจัดงานเปลี่ยนทุกปี

วันวิสาขบูชาตรงกับวันไหน ปี 2026 ตรงกับวันอาทิตย์ที่ 31 พฤษภาคม และมีวันหยุดชดเชยในวันจันทร์ที่ 1 มิถุนายน ส่วนปี 2027 คาดว่าจะตรงกับวันที่ 20 พฤษภาคม

หากต้องการเดินทางไปงานเทศกาลด้วยรถส่วนตัว จองรถรับส่ง หรือส่งข้อความหาเราทาง WhatsApp หรือ LINE

#เทศกาลประเทศไทย #สงกรานต์ #ลอยกระทง #วัฒนธรรมไทย #เทศกาลทางศาสนา #เคล็ดลับการเดินทางประเทศไทย #ข้อมูลท้องถิ่น